Seler-Naciowy
Wszystko o roślinie
Opis rośliny
**Seler naciowy (Apium graveolens var. dulce)**
Seler naciowy, znany także jako seler naciowy lub po prostu seler, to popularna roślina warzywna należąca do rodziny selerowatych (Apiaceae). Jest to odmiana selera zwyczajnego (Apium graveolens), uprawiana przede wszystkim ze względu na jadalne, chrupiące i aromatyczne łodygi, które stanowią cenny element wielu kuchni na całym świecie. Roślina ta znana jest z wysokiej zawartości witamin, składników mineralnych oraz związków bioaktywnych, które mają korzystny wpływ na zdrowie człowieka.
Seler naciowy to roślina dwuletnia, która w pierwszym roku tworzy przede wszystkim rozbudowaną rozetę liści, a w drugim roku kwitnie i tworzy nasiona. Charakterystyczną cechą tej odmiany są długie, grube, soczyste i bardziej mięsiste łodygi, które osiągają długość od 20 do 40 cm. Łodygi są rynienkowate i mają jasnozielony kolor, często lekko zabarwiony na biało – jest to efekt często stosowanego bielenia przez okrywanie roślin w czasie wzrostu, co wpływa na ich delikatniejszy smak. Liście selera naciowego są pierzastodzielne, ozdobne. Wysokość rośliny w czasie wegetacji wynosi zwykle od 40 do 70 cm.
Seler naciowy pochodzi z rejonów śródziemnomorskich, jednak obecnie jest szeroko uprawiany niemal na całym świecie, zwłaszcza w klimacie umiarkowanym. Najczęściej uprawą zajmują się ogrodnicy amatorzy oraz plantatorzy na skalę przemysłową. Roślina preferuje żyzne, dobrze przepuszczalne gleby o umiarkowanej wilgotności, wymaga stanowisk słonecznych lub lekko zacienionych. Nasiona selera naciowego wysiewa się zazwyczaj wczesną wiosną, a rośliny wymagają długiego okresu wegetacyjnego, często 4–5 miesięcy, co sprawia, że w chłodniejszych regionach uprawia się odmiany późne i stosuje metody szklarniowe.
Seler naciowy jest ceniony za swój charakterystyczny, lekko korzenny smak i aromat. Jego łodygi są wykorzystywane na surowo w sałatkach, jako przekąska z dipami, oraz gotowane, duszone, smażone lub pieczone w różnorodnych potrawach. Seler naciowy często pojawia się w zupach, sosach, gulaszach i duszonych daniach warzywnych. Dzięki wyjątkowemu smakowi i chrupkości stanowi również doskonały dodatek do kanapek i koktajli warzywnych. Liście selera naciowego także bywają używane jako aromatyczna przyprawa.
**Wartości odżywcze i właściwości zdrowotne**
Seler naciowy jest niskokaloryczny, lekkostrawny i bogaty w błonnik pokarmowy, co sprzyja prawidłowemu funkcjonowaniu układu pokarmowego. Zawiera witaminy z grupy B, witaminę C, K oraz składniki mineralne, takie jak potas, magnez, wapń i żelazo. Związki zawarte w selerze, w tym flawonoidy i olejki eteryczne, wykazują działanie przeciwzapalne, moczopędne i przeciwnadciśnieniowe. Regularne spożywanie selera naciowego może wspierać układ sercowo-naczyniowy oraz działać korzystnie w profilaktyce niektórych chorób przewlekłych.
Seler naciowy był znany i stosowany już w czasach starożytnych, gdzie używano go nie tylko w kuchni, ale także w tradycyjnej medycynie. W kulturze zachodniej wierzono, że seler sprzyja szczęściu i miłości. Współcześnie prowadzone badania naukowe potwierdzają wiele z jego właściwości prozdrowotnych. Seler naciowy jest również popularny w diecie odchudzającej i oczyszczającej organizm. Podczas przechowywania wymaga odpowiedniego zabezpieczenia przed wysychaniem, ale dobrze utrzymuje świeżość nawet kilka tygodni w lodówce.