Seler
Wszystko o roślinie
Opis rośliny
**Seler (Apium graveolens) – szczegółowy opis encyklopedyczny**
Seler, znany naukowo jako *Apium graveolens*, to roślina należąca do rodziny selerowatych (Apiaceae), ceniona zarówno jako warzywo, jak i roślina lecznicza. Pochodzi z rejonów Europy i Azji Zachodniej, choć obecnie jest szeroko uprawiany na całym świecie ze względu na swoje walory smakowe i zdrowotne. Seler dzieli się na kilka odmian, między innymi seler naciowy, seler korzeniowy oraz seler liściowy, różniących się przeznaczeniem i wyglądem.
Seler jest rośliną dwuletnią, choć zazwyczaj uprawiany jako roślina jednoroczna. Charakteryzuje się rozgałęzionym, mięsistym i aromatycznym korzeniem, zwłaszcza w przypadku odmiany korzeniowej, oraz grubymi, mięsistymi łodygami w przypadku odmiany naciowej. Jego liście mają pierzasty kształt i są bogate w olejki eteryczne, które nadają roślinie charakterystyczny, intensywny zapach oraz smak. W pierwszym roku seler rozwija przede wszystkim liście i korzeń, natomiast w drugim – kwitnie i tworzy nasiona.
Uprawa selera wymaga odpowiednich warunków glebowych oraz klimatycznych. Preferuje gleby żyzne, dobrze zdrenowane, o pH lekko kwaśnym do obojętnego. Seler powinien być sadzony w miejscu słonecznym lub półcienistym, z regularnym dostępem do wody, aby zapobiec nadmiernemu twardnieniu korzeni i łodyg. Ze względu na długą wegetację, która może trwać od 120 do 180 dni, seler wymaga wcześniejszego wysiewu nasion pod osłony, a następnie pikowania i przesadzania na otwarte stanowisko.
W kuchni seler wykorzystywany jest na wiele sposobów. Korzeń selera korzeniowego jest popularnym składnikiem zup, gulaszy, sałatek i puree, posiadając lekko orzechowy smak. Nacię seler używany jest najczęściej na surowo, do sałatek, lub jako dodatek do potraw gotowanych i pieczonych. Liście selera oraz nasiona służą jako przyprawa, a także składnik bulionów i marynat. Seler jest również bogaty w składniki odżywcze, takie jak witaminy (zwłaszcza witamina K, C oraz niektóre witaminy z grupy B), minerały (magnez, potas, wapń) oraz błonnik pokarmowy.
W medycynie naturalnej seler od dawna wykorzystywany jest ze względu na swoje właściwości antyoksydacyjne, przeciwzapalne i moczopędne. Olejki eteryczne zawarte w selerze mają działanie rozkurczowe na mięśnie gładkie oraz wspomagają pracę nerek i układu moczowego. Ponadto, regularne spożywanie selera może korzystnie wpływać na obniżenie ciśnienia krwi oraz poprawę trawienia. Jednak osoby z alergią na rośliny z rodziny selerowatych powinny unikać jego spożywania.
Podsumowując, seler (*Apium graveolens*) to wszechstronna roślina warzywna o szerokim zastosowaniu kulinarnym i leczniczym. Jego różnorodne odmiany oraz bogactwo składników odżywczych czynią go wartością dodaną w codziennej diecie. Dzięki prostym wymaganiom uprawowym i korzystnym właściwościom zdrowotnym, seler pozostaje jedną z ważniejszych roślin uprawnych w wielu krajach.