Kapusta-Biala
Wszystko o roślinie
Opis rośliny
**Kapusta biała (Brassica oleracea var. capitata)**
Kapusta biała jest jedną z najczęściej uprawianych odmian kapusty warzywnej, należącej do rodziny kapustowatych (Brassicaceae). Jest to roślina jednoroczna lub dwuletnia, uprawiana głównie ze względu na jadalne główki warzywne, które stanowią podstawowy składnik wielu kuchni na całym świecie. Pochodzi z obszarów śródziemnomorskich, jednak dzięki swoim uniwersalnym wymaganiom środowiskowym została rozpowszechniona niemal globalnie.
Morfologicznie kapusta biała cechuje się dużą, okrągłą lub lekko spłaszczoną główką złożoną z gęsto ułożonych liści. Liście te mają kolor od jasnozielonego do niemal białego, są woskowate oraz lekko faliste na brzegach. Roślina osiąga zwykle wysokość od 30 do 50 cm, a jej główki mogą ważyć od kilkuset gramów do kilku kilogramów, w zależności od odmiany i warunków uprawy. Korzeń jest słabo rozwinięty, palowy, natomiast łodyga jest krótka i gruba.
Kapusta biała jest rośliną chłodnolubną, preferującą umiarkowany klimat i umiarkowanie wilgotne, żyzne gleby o dobrym drenażu. Optymalna temperatura do wzrostu to około 15–20°C. Dobrze rośnie w glebach o odczynie obojętnym do lekko zasadowego. Wymaga regularnego nawadniania, zwłaszcza w okresie formowania główek, oraz ochrony przed chorobami i szkodnikami typowymi dla warzyw kapustnych, takimi jak m.in. mszyce, gąsienice oraz choroby grzybowe.
Kapusta biała jest ceniona przede wszystkim za swoje właściwości odżywcze i kulinarne. Zawiera dużo witaminy C, witamin z grupy B oraz składników mineralnych, takich jak potas, wapń, i magnez. Jest również źródłem błonnika pokarmowego oraz wielu związków bioaktywnych, które mają działanie antyoksydacyjne i potencjalnie przeciwnowotworowe. W kuchni stosuje się ją na surowo (np. w sałatkach i surówkach), a także gotowaną, duszoną, kiszoną i w formie składnika potraw takich jak bigos czy kapuśniak.
Uprawa kapusty białej ma znaczący wymiar gospodarczy i kulturowy. Roślina ta jest jednym z podstawowych warzyw w Polsce oraz wielu krajach europejskich i azjatyckich. Istnieje wiele odmian o zróżnicowanym kształcie główek i odporności na różne warunki klimatyczne, co pozwala na uprawę kapusty w szerokim spektrum siedlisk. Rolnicy cenią kapustę białą także za jej stosunkowo łatwiejsze wymagania uprawowe w porównaniu z niektórymi innymi warzywami.
Kapusta biała ma również duże znaczenie w tradycyjnym lecznictwie ludowym. Wyciągi z liści stosowano jako środek łagodzący stany zapalne, przy trudno gojących się ranach oraz jako składnik okładów przeciwbólowych. Współczesne badania potwierdzają niektóre z jej właściwości prozdrowotnych, zwłaszcza dotyczące działania przeciwzapalnego i wspierającego układ trawienny. Dzięki temu kapusta biała pozostaje rośliną nie tylko ważną dla gospodarki rolnej, ale i kulturowej oraz zdrowotnej.